CONTACT:
Prof. Dr. Willem VAN COTTHEM
Beeweg 36
BE-9080 ZAFFELARE
Belgium
Tel. +32 9 356 86 16
e-mail : willem.vancotthem@gmail.com
VRAGEN EN ANTWOORDEN
2007-08-24
VRAAG 01Louise Carpentier1ste Bachelor Bio-ingenieur
“Ik ontving uw oproep voor het verzamelen van zaadjes. Ik vind dit een zeer leuk idee, ben erg enthousiast en dus al beginnen sparen. Er is alleen één ding dat ik me afvroeg. Als wij onze zaadjes daar planten, zullen zij – of misschien enkele van deze geïmporteerde zaadjes – dan niet een ‘bedreiging’ vormen voor de inheemse soorten, als die er in die droge gebieden dan natuurlijk al zijn. Zoals bijvoorbeeld de Amerikaanse eik die hier werd geïmporteerd in de late Middeleeuwen, en die de typische Europese flora verdringt. Stel dat onze zaadjes beginnen groeien, dus ook buiten de gebieden met deze Terracottem, en stel dat enkele van deze bomen en of gewassen dus een andere, inheemse soort verdringen, zullen zij dan niet de infeemse fauna en flora bedreigen, zodat zij op lange termijn een gevaar zijn voor de biotopen, en dan op een of andere manier slechte gevolgen hebben voor de bevolking die we met onze zaadjes proberen te helpen? Ik hoop dat ik mijzelf verstaanbaar heb gemaakt, weet ook dat ik wel heel positief ben tegenover uw project. Dit is enkel iets waar ik over struikelde. Moest u de tijd en ruimte vinden om mijn vraag te beantwoorden, zou ik dat erg appreciëren.
Louise Carpentier”
————————–
ANTWOORD 01
Hallo Louise,
Ik waardeer dat je met deze terechte vraag bij mij terechtkomt.
Het is natuurlijk zo dat er heel wat “invasieve” soorten zijn die de lokale flora kunnen verdringen, hoofdzakelijk in vochtige streken waar zaadverspreiding kan leiden tot spontane verspreiding van soorten over grote afstanden (gemakkelijke kieming van de verspreide zaden, zoals die van je voorbeeld, de Amerikaanse eik).
In het geval van de vluchtelingenkampen in de Sahara stelt dit probleem zich echter niet wanneer het gaat om introduceren van groenten en fruit. Ziehier een paar argumenten :
De ingevoerde zaden komen terecht in kleine familietuinen en schooltuinen, waar de woestijngrond met een bodemverbeteraar zodanig waterhoudend wordt dat met een kleine hoeveelheid water toch groenten- en fruitteelt mogelijk wordt. Buiten die tuintjes zouden die planten zonder bijkomende zorgen niet overleven.
Sommige planten worden niet opgegeten, maar laat men doorgroeien om zaden te kunnen oogsten. Zelfs als sommige van die zaden uit de tuinen zouden “ontsnappen”, dan komen ze toch in een vijandige natuur terecht (te droog, te heet), zodat ze daar niet tot ontwikkeling komen. En zelfs indien dat toch uitzonderlijk zou gebeuren, dan worden ze haast direct door het loslopend vee opgegeten. Daarenboven zijn de tropische vruchtensoorten, waarvan we hier in België de zaden inzamelen, soorten die nu al in sommige oasen van de Sahara en andere, wat vochtiger streken gekweekt worden.
We voeren dus niet echt “nieuwe” soorten in, maar bezorgen de vluchtelingen alleen maar zaden die ze anders nooit kunnen aankopen, wegens te duur in de handel.
Onze actie is gebaseerd op solidariteit met mensen die in zeer moeilijke omstandigheden leven en niet over de nodige middelen beschikken om zelf iets te veranderen aan hun levensstandaard. Het “schenken” van een grotere hoeveelheid zaden van allerlei groenten en fruitsoorten komt er pas na afsluiten van akkoorden met de plaatselijke landbouwingenieurs en met de Algerijnse overheden, die het UNICEF-project ook rechtstreeks begeleiden. Uiteraard zijn dat zaken die we als wetenschappers vooraf met elkaar overlegd hebben.
De hoofddoelstelling van het UNICEF-initiatief is dat de Sahrawis na een korte periode niet meer afhankelijk blijven van steun van buitenaf, maar met eigen middelen kunnen instaan voor de productie van vers, vitaminenrijk voedsel (duurzame ontwikkeling). Aldus kunnen ook allerlei gezondheidsproblemen, in het bijzonder bij kinderen, opgelost worden.
Toch mooi, dat wij daar vanuit België kunnen toe bijdragen ?
Met dank voor de beloofde steun en met de hoop dat je ook vrienden en medestudenten kan overtuigen om mee te werken.
Prof. Willem Van Cotthem
———————————————————————
2007-09-06
KIEMKRACHT VAN ZADEN
Hier is een vraagje van Liza (Monalisa) :
“Beste professor,
Mijn vriend dacht ooit gehoord te hebben dat de groenten en fruitsoorten die wij hier kopen vaak zo gekweekt zijn dat de zaadjes ervan zelf geen nieuwe planten kunnen voortbrengen. Gezien dit project denk ik toch niet dat dit zo is? Of komt het misschien sporadisch toch voor?
———
Ik las net bij vraag en antwoord de reactie van Peter Bauwens. Waarschijnlijk ging het daar over. Ik stelde mijn vraag dus te vroeg! Mijn excuses…
————————————
Beste Liza,
Dank voor je vraag over de kiemkracht van zaden.
Je vriend heeft grotendeels gelijk : heel wat zaden van groenten en fruit zijn niet of weinig kiemkrachtig. Gelukkig geldt dat niet voor een aantal “tropische” soorten die wij uit Zuiderse landen invoeren. Daar ligt de kiemkracht beduidend hoger. En dat geldt precies voor de meeste soorten die we inzamelen.
Wel is het zo dat het dikwijls gaat om soorten of variëteiten waarvan de zaden niet meer dezelfde topkwaliteit bezitten, die hun “ouders” wel bezaten (begrip uit de erfelijkheidsleer : door kruising gaan niet alle topkenmerken samen op de tweede generatie over, maar “Mendelen uit”).
Maar voor de mensen in de vluchtelingenkampen in de Sahara is dat niet zo belangrijk. Wie werkelijk niets van vers voedsel heeft, is al zeer gelukkig met een wat mindere kwaliteit of wat kleinere vruchten. In het land der blinden is éénoog koning ! En : “Beter een kleine meloen in de hand, dan tien in een zaadcataloog“.
Trouwens, we hebben alles natuurlijk uitgeprobeerd vooraleer we op de medewerking van zoveel vriendelijke mensen beroep doen. Het project gaat daarom een groot succes tegemoet. Ook een beetje dank zij u en uw vriend.
Waarvoor hartelijk dank,
Willem
==========================================
2007-08-24
VRAAG 02
S. Wauters
Na uw interview op Radio één, en een artikel in GVA, ben ik volop zaadjes aan het verzamelen. De tip over de meloenzaadjes werkt perfect, doch hoe moet het met de grote mango-pit? Tot wanneer kunnen de zaden naar U opgestuurd worden? Veel succes met Uw project.
S. Wauters
——————-
ANTWOORD 02
Geachte Heer Wauters,
Hartelijk dank voor de beloofde steun aan ons project. Grotere pitten, zoals deze van mango’s en avocado’s, kunnen mij bezorgd worden in een van die gemakkelijke doosjes van de Post (PostPac). Ons huidig initiatief loopt nog tot half october, maar we zullen dan een nieuwe, aangepaste oproep laten horen.
Willem
==========================================
2007-08-24
VRAAG 03
Peter Bauwens
de nieuwe tuin
http://www.denieuwetuin.be
Beste Heer van Cotthem,
Zopas kreeg ik via via informatie toegestuurd in verband met uw actie rond zaden. Een genereus en lovenswaardig initiatief. Jammer genoeg kan ik vanuit mijn ervaring als kweker/zaadteler niet akkoord gaan met uw initiatief.
Wanneer u al die moeite doet om de mensen daar te begeleiden met extra grondverzorging (met TerraCottem), de moeite doet om mensen hier aan te zetten om zaden te verzamelen, wassen, hier samen te brengen, te verpakken, verzenden en ginder te verdelen, is het belangrijk dat het eindresultaat van al dat werk en kosten die gemaakt worden, ook echt goed is. En dat betwijfel ik sterk.
Zaden oogsten uit vruchten uit de handel is niet echt moeilijk, maar toch moet je rekenen dat ongeveer een kwart van de zaden niet kiemkrachtige zullen zijn. Meestal door de gebrekkige manier van zaadoogsten, het gebrek aan ‘gevoel’ om de onbruikbare zaden er uit te selecteren, op de juiste wijze te wassen en drogen. Op zich niet zo’n ramp natuurlijk. Bij meloenen lukt dat wel. Maar eierplanten, aubergines, courgettes, komkommers geven geen oogstbaar/bruikbaar zaad in hun consumptievorm. Watermeloenen worden nu bijna allemaal zaadloos geteeld.
Het grootste probleem echter is het feit dat 95 % tot 99 % van onze groenten en vruchten gekweekt zijn uit hybride zaden. Ik hoef u als professor niet uit te leggen dat zulk zaad een erg bont maar vooral een onstabiel soort vruchten zal opleveren met de meest vreemde eigenschappen die vooral de eetbaarheid niet ten goede zullen komen. Reken dat slecht een kwart van de vruchten uit die zaden geschikt zullen zijn voor consumptie.
Het voornaamste probleem is eigenlijk dat de rassen die hier gebruikt hoogstwaarschijnlijk niet zullen voldoen in de streken waar ze terecht komen. Door allerlei import komen de vruchten uit de vreemste streken. die vaak klimatologisch niet zullen passen bij de regio waar ze terechtkomen. Vaak gaat het over kommerciele rassen die geselecteerd werden voor teelt onder glas, druppelbevloeiing en kunstmest… Verder zijn de rassen vermeld op de verkoopsverpakking meestal geen echte variëteitsnamen maar louter commerciële vermeldingen.
Naar mijn gevoel gaat uw initiatief ten velde heel povere resultaten opleveren. Jammer voor die mensen ginder, jammer voor uw initiatief, jammer voor het werk en de tijd en het geld en de TerraCottem.
U kunt het ook veel eenvoudiger aanpakken. Het is vrij eenvoudig om bijvoorbeeld van elk gewas één of twee geschikte variëteiten voor de daar heersende klimatologische omstandigheden te selecteren. Zaadvaste rassen waarvan de mensen ginder ter plaatste zelf opnieuw zaden kunnen oogsten zodat ze niet telkens opnieuw van ons afhankelijk zijn. Ideaal zou zijn om eerst een aantal rassen ter plaatse op een proefproject uit te testen. Daarna kun je die zaden in grotere hoeveelheden aankopen. Zaaizaden in bulk zijn niet duur. We zouden ze hier kunnen verpakken voorzien van de juiste naam, teeltadvies (met de juiste taal of symbolen) en dan naar ginder versturen. Met die werkwijze ga je veel meer succes ter plaatse hebben en zul je een mooie en rijke oogst hebben.
Ik wil u graag eventueel in deze richting helpen. Maar het zou handig zijn indien u kunt aangeven over hoeveel zaad het gaat zodat ik eventueel ook kan voorstellen hoeveel zoiets zou kosten.
Met vriendelijke groeten,
peter bauwens
de nieuwe tuin
http://www.denieuwetuin.be
——————-
ANTWOORD 03
Geachte Heer Bauwens,
Zeer hartelijk dank voor uw openhartig bericht.
Ik kan met sommige van uw opmerkingen grotendeels akkoord gaan, met andere spijtig genoeg niet. Ik ben echter niet van plan hierover met een goedmenende sympathisant als u een polemiek te ontwikkelen. Uw reactie wijst immers op uw persoonlijke bezorgdheid over de goede afloop van ons project en dat waardeer ik ten zeerste.
Op een paar vlakken wil ik u wel geruststellen :
Wij hebben uiteraard eerst proeven opgezet met zaden die we in België ingezameld hebben. Het resultaat was zeer bevredigend.
De mensen in de vluchtelingenkampen zijn, in afwachting van betere tijden, niet geïnteresseerd in optimale productieresultaten of in de juiste naam van variëteiten en rassen (als ze maar vruchten en groenten kunnen eten, wat ze gedurende 30 jaar in hun kampen niet hebben gekund).
Bewust van het feit dat de door ons ingezamelde zaden een bonte mengeling van vruchten zullen opleveren, zijn de lokale landbouwingenieurs toch zeer enthousiast over het vooruitzicht van eigen vruchten te kunnen laten eten door hun lotgenoten.
De hoogste kwaliteit van de productie is nooit het hoofddoel als men van nul vertrekt. Een geleidelijke opbouw ligt meer voor de hand.
Het kiemingspercentage van de door ons geteste zaden ligt voldoende hoog om, mits uitzaaien van een kwart meer zaden, ongeveer dezelfde aantallen planten te bekomen.
Al zullen sommige soorten (variëteiten) moeilijk kiemen, wat het ook oplevert, het zal steeds een waardevolle aanwinst zijn voor deze mensen die ze zelf nog nooit hebben kunnen kweken.
Wij hebben samen met de lokale verantwoordelijken gekozen voor een project dat zo snel mogelijk resultaten kan opleveren, omdat honger of ondervoeding in de kampen dreigt.
Ik ben volledig met u akkoord dat onderzoek zou kunnen opgezet worden om ideale resultaten na te streven, zoals u in de laatste paragraaf van uw bericht beschrijft. Wij laten dat langetermijn-initiatief graag aan anderen over.
Wij willen met de organisatoren van UNICEF binnen de kortste tijd enig soelaas geven aan mensen die in haast mensonwaardige omstandigheden al 30 jaar in kampen leven, waar een verse, sappige vrucht een delicatesse is.
De schenkers van zaden aan ons project weten dat dit slechts een kleine druppel is op een hete tong, maar het smaakt verduiveld goed !
Met herhaalde dank voor uw morele steun.
Willem
——————————————————————–
VRAAG 04
2007-11-10
ing. Luc DEDEENE
http://www.plantaardig.com/groenteninfo
Tuinbouwleraar : http://www.vabi.be
Beste Professor Van Cotthem,
Welkom thuis. Ik bewonder uw initiatief en grote energie om dit project uit te bouwen. Ik ben dan ook blij te vernemen dat “zaden voor het leven” schitterend verloopt zowel bij de inzameling als bij het concrete project in Afrika.
Deze vraag is al enkele weken bij mij te sudderen: Wat is uw bevinding met hybridezaad (F1) van meloenen, aubergines, paprika’s. Geven deze nog voldoende groeikrachtige planten met een goede oogst. Is er geen uitsplitsing naar de vroegere ouderlijnen waardoor er ook slechte planten tussen komen te zitten? Ik stel deze vraag omdat zowal alle
vruchtgroenten die commercieel verkocht worden F1-hybriden zijn.
Met vriendelijke groeten
ing. Luc Dedeene, http://www.plantaardig.com/groenteninfo
Tuinbouwleraar : http://www.vabi.be
ANTWOORD 04
Beste Luc,
Dank voor de waardering.
Natuurlijk gebeurt er “uitmendeling” en ligt de kwaliteit van de productie niet meer op dezelfde hoogte als die van de oorspronkelijke vruchten op de Europese (Belgische) markt. Voor de vluchtelingen heeft dat echter geen enkel belang. Tegenover de 30-jarige toestand (geen vers voedsel of fruit) en de huidige (met kleinere, maar toch nog sappige vruchten) staat één torenhoog verschil, namelijk de vreugde om ook eens in een zelf gekweekte vrucht te kunnen happen. Je zou de ogen van die kinderen moeten zien als ze voor het eerst in een stuk meloen of watermeloen mogen bijten ! En de vrouwen zijn dolblij dat hun soep of couscous flinke brokken pompoen en paprika bevat. Ze zijn fier als een gieter als in hun tuintje ook een jonge avocadoboom groeit, waaraan later eiwitrijke vruchten zullen hangen, een boom die ook schaduw zal geven. En de mannen dan ? Ze vinden het lekker en zijn fier dat ook zij een tuintje voor hun familie hebben gebouwd. Everybody happy !
Dus : WIJ ZULLEN DOORGAAN. Hoe meer zaden, hoe meer vreugd, maar ook hoe beter de gezondheid, vooral die van de kinderen. Bij ons is er vreugde bij het inzamelen van zaden die anders toch bij het afval terechtkomen, bij hen voor dit unieke bewijs van onze solidariteit. Neen, Europa is niet vergeten dat er tienduizenden mensen zijn, die zelf niets te maken hebben met de “politiek”, maar die wegens politieke beslissingen al meer dan 30 jaar in kampen in de Sahara wonen. De zaden die u met veel menselijk gevoel hebt ingezameld, brengen in de vluchtelingenkampen niet alleen wat soelaas, maar ook en vooral NIEUWE HOOP OP EEN BETERE TOEKOMST.
Allen samen voor een sappig 2008,
Willem
===============================
2007-11-21
VRAAG 05
PLANTENZIEKTES EN GENETISCHE MANIPULATIE
Cesar CASTRO-Roos van Mansvelt
“Wat een goed idee, maar hoe zit het met plantenziektes en zijn de geteelde groentes niet genetisch gemanipuleerd of anders beinvloed en geven we dat zo weer door? U hebt er vast al over nagedacht, maar ik vraag het toch even. Van biologisch geteelde groentes lijkt me veiliger.“.
ANTWOORD 05
Hartelijk dank voor de waardering voor onze actie.
Uw bezorgdheid over plantenziektes en genetisch gemanipuleerd materiaal is gerechtigd, maar niet direct van toepassing in de Sahara. Vooreerst worden de ingezamelde zaden degelijk gereinigd, zodat we geen ziektes invoeren. Ter plaatse is er alleen kans op ontwikkeling van lokale ziektes, die we dan met geëigende middelen moeten bestrijden. Ik heb nog geen weet van genetisch gemanipuleerde tropische fruitsoorten, omdat dit nog geen grootschalig toegepaste landbouwproducten zijn. Daarover maken we ons dus voorlopig nog geen zorgen. Zeker omdat de voorspelde nadelige gevolgen voor de mens nog niet met grote zekerheid aangetoond zijn. Wel het afhankelijk maken van de arme boeren van de grote industrieën. Maar daar is in de woestijn en de kleine tuintje geen gevaar voor. Spoedig zullen de Sahrawis ook hun eigen zaden produceren en dan zijn al die vraagtekens van de baan geveegd.
=================
KOMMENTAREN
* Proficiat met uw edelmoedig initiatief. Ik wens u kilo’s zaadjes toe ! Ja, daar zijn ook nog goede mensen op de wereld, hoe weinig ook … Zeer genegen. (Weduwe G. VERHOEVEN-VERSCHRAEGEN – 9070 DESTELBERGEN).
* Ik dank u voor uw mooi menslievend initiatief. Uw artikel met foto en adres heb ik meteen op een goed zichtbare plaats opgehangen. Veel succes met uw actie ! (H. VOORTHUYZEN – 9500 GERAARDSBERGEN).
* We wensen u heel veel succes en hopen dat uw opzet mag slagen. (Familie DIEGENANT-VANDERPLAETSEN – 9750 ZINGEM).
* Veel succes met uw project ! (L. de KONING – 2018 ANTWERPEN).
* Uw artikel in de krant vond ik zeer belangrijk, zodat ik het zal meegeven aan mijn kleindochter naar de school om daar op te hangen (A. WAUTERS – 1652 ALSEMBERG).
* Veel succes met het project ! (A. en S. DEMECHELEER – WEVERBERGH – 1570 GALMAARDEN).
* Hopelijk kunt u deze Galiapitjes gebruiken voor u project. Ik wens u alvast veel succes. Ik stuur er zeker nog op ! (N. VERHULST – 8700 TIELT).
* U bewijst dat iets niet ingewikkeld hoeft te zijn om een levenswaardig initiatief te worden. Men moet het enkel doen ! (Familie HEYMAN – 9470 DENDERLEEUW).
* Ik vind het heel tof dat je dit doet voor die mensen. Ik probeer heel erg mijn best te doen, samen met mijn mama en papa en mijn drie zussen, om zoveel mogelijk meloenzaadjes te verzamelen. Ik heb je in de krant gezien, je artikel gelezen en ik was heel enthousiast. Ik heb meteen een meloen gegeten en de zaadjes laten drogen. ………… Ik hoop dat je nog veel zaadjes opgestuurd krijgt door andere mensen. Nou, nog veel succes met je zaadjesinzameling. (Ch. RASSAERTS – 1670 PEPINGEN).
* Gods grote droom vindt geen voltooiing als hij niet wordt vertaald door kleine mensen, die wensen voor elkaar in vervulling laten gaan. Ik wens je veel succes met je actie. (Monique – STEKENE).
* Ik wil u spontaan feliciteren met dit prachtig initiatief. Vroeger ben ik zelf verschillende malen op reis geweest in Algerije en ik weet dat in bepaalde gebieden de armoede zeer schrijnend is. (D. WILLEMEN – 2018 ANTWERPEN).
* Op het moment dat ik uw artikel las in de krant at ik dezelfde meloen als deze die u toonde. Graag stuur ik u de pitjes op ! Vele kleintjes maken een groot … Veel succes met uw schitterend werk ! (M. DESSERS-NEVEN – 3500 HASSELT).
* Beste Professor, laat mij iets weten als de pitten aangekomen zijn en stuur een brief naar Eva BROEDERS …….. of bel naar ……. en zeg aan de lijn dat het voor Eva is. PS : Ik vind het heel lief van u dat u de vluchtelingen gaat helpen (+ mooie tekening !) – (E. BROEDERS – 3440 ZOUTLEEUW, 9 jaar).
* We zijn Peter en Meter bij UNICEF, dus steunen we uw actie (I. DELAHOUSSE – 8940 WERVIK).
* Dag Prof, Mijn Mama gaat ook proberen zaadjes van meloenen sparen, maar … wij eten niet veel meloenen. We gaan ons best doen ! Het is een leuk idee ! (R. DESERRANO, 4 jaar en zijn mama – 8750 WINGENE).
* J’admire votre action. Je suis Algérienne d’origine par mon père, de mère Allemande. Ecrivain, de culture mixte, je vous envoie symboliquement mes quelques graines de melon. J’ai mobilisé beaucoup de personnes pour vos graines de l’avenir. J’admire l’homme que vous êtes, car vous vous battez pour l’avenir des gens déshérités. (H. CHEBBAT – 2100 ANTWERPEN).
* Ik vind dit een fantastisch initiatief en hoop dat vele mensen kunnen aangezet worden tot het versturen van deze pitjes. Ik wens je nog heel veel succes ! (L. HOFMAN – 9521 LETTERHOUTEM).
* Ik vind het een zeer positieve actie en zet hier op onze dienst alvast mijn collega’s aan om ook te verzamelen (A. BEIRLAEN-ROGGE – 9700 OUDENAARDE).
* Ik stuur je met veel plezier deze zaadjes. Hopend dat elk zaadje een Galiameloen mag worden (C. HUFKENS -2250 OLEN).
* Als onthaalmoeder maak ik veel gebruik van meloen in de fruitpap. Vanaf heden wil ik u dan ook maandelijks de zaadjes van de meloenen opsturen. Hopelijk ben ik u hiermee van dienst. (A. RENETTE – 1770 LIEDEKERKE).
* Dit is onze kleine bijdrage voor een goeie “meloenenoogst” (P.&A. SMIS-MELCKEBEECK).
* Overlaatst heb ik vernomen via Radio 1 dat u op zoek bent naar zaden van tropische vruchten. Daarom stuur ik u zaden op van een avocado en een meloen. (M. TANSENS – 9800 DEINZE).
* Ik hoorde uw oproep op Radio 1 om zaadjes te verzamelen voor uw project. U vindt in de omslag meloenzaadjes. Ik hoop hiermee bij te dragen tot het welslagen van uw waardevol initiatief ten voordele van de vluchtelingen. Veel succes ! (R. VANELDEREN – 3570 ALKEN).
* Vele kleintjes maken een groot. Hierbij wat zaadjes van een meloen. Te weten dat er nog mensn zijn die van andere mensen houden en trachten er iets voor te doen, is mooi. Het is misschien een druppel op een hete plaat, maar alle beetjes … Nog veel liefdadigheid ! (J. VERHOFSTADT – 9340 LEDE).
* Ook de Walen doen mee : dan moet uw actie wel lukken, niet ? Veel succes ermee ! (Pierre G. – 7022 MESVIN (MONS).
* Ik heb een artikel over u gelezen mbt meloenzaadjes. Mijn ouders hebben een restaurant en ik heb al enkele zakjes met zaadjes. Het gaat om honingmeloen, galia en charentais. Is dat goed? (Haissi CHENG – NIEUWPOORT).
* Deze zaadjes zijn afkomstig van paprika’s. De hoeveelheid is misschien eerder symbolisch, maar geregeld staan deze groenten wel op ons menu. Ook pompoenen, maar dat is dan meer voor het najaar. Alhoewel … met het huidige wisselvallige weer komen ze misschien nog voor Halloween aan de beurt. U mag dus meer zaadjes verwachten. Stuur maar een berichtje als het niet meer nodig is. (Fr. VISSERS – 2660 HOBOKEN).
* Ik sta volledig achter uw tof initiatief en hoop dat u er nog vele mensen in Algerije kunt mee helpen. (C. WACHTERS-JANSSENS – 2620 HEMIKSEM).
* Gehoor gevend aan uw sympathieke oproep, zend ik u hierbij de zaadjes van 4 Cavaillon-meloenen. Er hing geen sticker op met de naam van herkomst, maar ik vertrouw op het woord van mijn groenteboer. Veel succes met uw onderneming. (L. CREEMERS – 3500 HASSELT).
* In de krant las ik over uw actie. Wij eten gemiddeld 2 meloenen per week. Dus ben ik beginnen sparen. Hierbij stuur ik u een eerste pakje, maar misschien kan u mij laten weten of u er voldoende hebt, zodat u niet overstelpt wordt met zaden. (K. VAN DEN BERGH – 3210 LUBBEEK).
* Ik hoop dat we met deze kleine attentie wat vreugde kunnen brengen in de moeilijke levens van de mensen in het vluchtelingenkamp. (E. HAENTJENS – 9040 ST.AMANDSBERG).
* Veel succes toegewenst ! Gefeliciteerd voor het initiatief en de inzet. (Zuster Veronik – 9400 NINOVE).
* Met zo een kleine moeite zoveel bereiken ! Eindelijk heb ik het gevoel dat ik echt iets voor die mensen kan doen. Professor, ik vind u geniaal. Bedankt voor het goede gevoel dat ik er mocht bij ervaren. (Martine X. – 9000 GENT).
* Prachtig initiatief. Veel succes verder. (T. VERGOTE – Damiaanactie – 1081 BRUSSEL).
* Hartelijk dank voor het attentvolle kaartje na onze vorige verzending. Maar u hoeft uiteraard niet telkens een postzegel te spenderen – we helpen graag. (F. & E. DE GROOTE-VANDENBERGHE – 9031 DRONGEN).
* Ik vind het een ongelooflijk nobel initiatief (Veerle PIETERS – Duoh – DEINZE / http://veerle.duoh.com/).
* We vinden dit een schitterend idee en willen u graag onze “oogst” opsturen. Veel succes met dit initiatief. Dat duizend meloenen mogen groeien. (Familie Serge, Bea, Andreas en Joachim HEIRBRANT-PERRIËNS – 9000 GENT).
* Fantastisch project. Veel succes en vriendelijke groeten. (Lore MATTHEUS – ?).
* Hierbij onze kleine bijdrage. We hopen hierdoor het leed van de mensen in de vluchtelingenkampen te lenigen. Als we allen een “pitje” bijdragen, kunnen heel wat mensen geholpen worden. We vinden dit een prachtig initiatief en wensen jullie veel succes toe. (Bieke en Etienne BLOMME-CAIGNIE – 2243 PULLE-ZANDHOVEN).
* Ook wij willen ons steentje “pitje” bijdragen voor het slagen van een bijzonder edelmoedige missie. Veel succes met je actie. (Fam. MOEYERSOONS-DE PAUW – 9280 LEBBEKE).
* Ik heb al je gegevens doorgegeven aan de dienst waaronder ik werk. Zij kunnen dit doorgeven aan alle onthaalmoeders die onder hen werken. Tot volgende maand. (Anja RENETTE – 1770 LIEDEKERKE).
* Dank u voor het kaartje dat me veel plezier heeft gedaan. Ik heb aan vrienden en familie gevraagd om de zaadjes te houdn, maar veel beloven, dat is ook alles. Ik hoop dat ik u hiermede kan helpen voor de mensen uit de verre landen. Ik ben zelf gehandicapt, maar er zijn nog altijd mensen met ergere problemen. (Marie-Jeanne VERMEULEN-URBAIN – 9700 OUDENAARDE).
* Bij de lectuur van het artikel over u werd ik getroffen door de eenvoud waarin solidariteit gestalte kan krijgen…. In de hoop dat deze nederige bijdrage een hulp mag zijn voor de mensen in de vluchtelingenkampen van Algerije. (Lut&Jan BONAMIE-GOOSSENS – 03580 ALICANTE, Spanje).
* Dank u wel voor het kaartje. Ik hoop dat het leven van enkele mensen hiermee toch wat menselijker wordt. Veel succes met dit prachtig initiatief. (Caroline NEUKERMANS-POLLYN – 9320 EREMBODEGEM).
* Gevolg gevend aan uw oproep heb ik de moeite gedaan om de pitten van 2 Galiameloenen uit te halen en te drogen. Nog vele gelukwensen met uw initiatief. (Etienne DE CABOOTER – 8570 VICHTE).
* Het is niet veel, maar we zijn van het principe : alle zaadjes helpen. (Marina VAN SANDE – ?).
* Prof. Van Cotthem is een goede mens ! (Leen & Kenneth – 9000 GENT).
* …….. Ik lees het artikel. En ik lees het nog eens opnieuw. Wauw, wat een mooi initiatief !! Doodgewone, eenvoudige meloenpitten verzamelen om mensen die het zoveel moeilijker hebben als wij te helpen. Was alles maar zo eenvoudig … (Sanne SOUFFRIAU – 9450 DENDERHOUTEM).
* Mogen wij u feliciteren met uw initiatief ? (S. DE GRAUWE-VAN DAMME – 9050 GENTBRUGGE).
* Door uw artikel in de krant ben ik aan het verzamelen van meloenzaadjes geslagen. Hopelijk hebben velen uw voorbeeld gevolgd. Ik wens u nog veel succes toe bij deze solidaire actie ! (Barbara LEZY – 8930 MENEN).
* Dit is een eerste poging. Ik hoop dat het lukt. Ik probeer anderen er warm voor te maken. (Guido DEBREE – 1670 PEPINGEN).
* Ik hoorde op de radio van uw project voor de vluchtelingenkampen en was meteen onder de indruk. (Pieterjan TUYBENS en Veerle SCHOORENS – 1745 OPWIJK).
* Meteen na het artikel over uw actie te hebben gelezen op de website van MSN heb ik het gekopieerd en doorgestuurd naar alle mensen die ik ken. Ik hoef dus niet te zeggen hoe geweldig ik uw actie vind! Het is erg slim bedacht en helemaal niet moeilijk te doen. Zelfs de kleintjes maken er een spel van om “zaadjes te bij te houden voor de mensen die daar plantjes laten uitgroeien“. Thuis zijn we dan ook meteen zaden gaan verzamelen. We hebben zelfs de “seedless” druiven vervangen door zaaddragende exemplaren. Alleen het verzamelen van kiwipitjes gaat iets moeilijker. Maar we gaan ervan uit dat oefening kunst baart. Ze liggen hier allemaal naast mij te drogen op mijn bureau, elk op een stuk papier met de naam van de vrucht. ……………. Ik zou graag willen weten wanneer uw volgende bezoek is, zodat we de zaden ongeveer een week op voorhand kunnen opsturen (tenzij u de vroeger wilt uiteraard). Het is kostenbesparend als we alles in een postdoos kunnen doen en in één keer opsturen. Uiteraard verpakken we zaden van verschillende vruchten apart! Hartelijk dank en veel succes met uw actie! (Tessina, David, Lorenz, Naomi & Simon De Lille – 1780 WEMMEL).
* Dank voor uw kaartje. Het deed me goed en het wordt bewaard. Ik heb evenwel geen PC envrienden hebben afgehaakt door mijn slechte gezondheid. Maar ik stuur u wat ik heb, in de hoop dat het goed is. (J. VERHOFSTADT – 9340 LEDE).
* Honingmeloenen met de groeten van Quinten en Amelie VERMOESEN (10 en 8 jaar uit Dendermonde).
* In de krant gelezen en uw oproep niet vergeten. Wil u altijd helpen. (P. DE FREYN – 1930 NOSSEGEM).
* Ik vind dit een heel mooi project. Later zou ik zelf graag naar hulpbehoevende landen willen gaan om de mensen daar te kunnen helpen. Ik wens je veel succes bij deze missie. (L. GOELEER – 9031 DRONGEN).
* Aan uw prachtig initiatief wil ik graag mijn steentje bijdragen. Van harte gefeliciteerd en veel succes gewenst. (H. VANOUTRYVE-VANHOUTTE – 8792 DESSELGEM).
* Proficiat professor! Een geweldig initiatief waarvan ik pas vandaag heb gehoord in een reklamevenster van MSN. Ik ben dadelijk naar de website gegaan en heb zowat alles doorgelezen. Eindelijk een initiatief waar geen geld (wat teveel aan vingers blijft kleven) mee gemoeid is. Stuur ze geen eten, maar leer ze zelf tuinieren en voor hun eigen eten te zorgen! Eénmaal de leveringen gegeten zijn, staan ze nog steeds waar ze voordien stonden. Het is zoveel zinvoller dan de jarenlange bodemloze put met geld te vullen. Zelf heb ik al tientallen keren advocado-pitten proberen te planten op verschillende wijzes. Nooit kwam ik verder dan een uitgedroogde of rottende stinkende pit. Geweldig dus te horen dat het wel lukt in de juiste grond met de juiste temperatuur enz…
……………
Graag steun ik dit geweldig project.
Keep going!!!
(Ivo JANSSENS – RIJKHOVEN)
* Ik vind dit een enorm schone geste ! Ik ben zeer sterk onder de indruk, dat je hierdoor zoveel arme mensen kunt helpen. We gooien dit anders toch weg. Volgende week volg ik een cursus in Leerpunt over de opwarming van de aarde. Ik neem dit artikel mee en we zullen hier zeker over spreken. Dat zal nog meer mensen aanzetten om u te helpen met de verschillende zaden. Bedankt en nog veel moed voor uw levenswerk. (A. DE CORTE – 9300 AALST).
* Wij zijn vandaag heel toevallig op de site gekomen van “zadenvoorleven”. Wij gaan uiteraard direct starten met verzamelen en onze dochter gaat morgen in school vertellen over het project en hopelijk starten ze dan een grotere inzameling. Het is spijtig dat wij niet eerder op de hoogte waren van dit initiatief en daarom de vraag om ons langs deze weg op de hoogte te houden van eventueel nog andere volgende projecten. Nog heel veel succes. (Peter en Ria VANDERSTRAETEN).
* Met veel bewondering heb ik uw weblog gelezen, wat een fantastisch initiatief. Ik zal gelijk mijn ‘zadenkast’ induiken en kijken wat ik nog aan zaden over heb. Ook heb ik gelijk uw link gezet op enkele fora waar ik lid van ben. Mocht u enige hulp kunnen gebruiken, behalve het verzamelen van zaden, zou ik u graag van dienst zijn! (Maria ROSEBOOM).
* Hartelijk dank voor uw e-mail. Ik heb al zeer leuke reacties ontvangen op uw initiatief. Zelf ben ik een groot voorstander van zelfvoorzienend leven en daarom een fervent moestuinierder. Ik heb nog een en ander aan zakjes met zaden liggen. Deze heb ik inmiddels verzameld en zal ik deze week naar u toesturen. De zaden zijn afkomstig uit Turkije en gedijen vermoedelijk goed in een warm klimaat. Ik heb Islamologie gestudeerd aan de universiteit van Leiden. Hierdoor heb ik veel mensen uit verschillende landen ontmoet. Heeft u er iets aan als uw initiatief wordt vertaald in verschillende talen? Ik denk op dit moment aan Engels, Duits, Arabisch en Turks. Een andere manier om uw initiatief meer bekendheid te geven is om contact op te nemen met verschillende moskeeën. Dit zijn vooral de mensen die natuurlijk aubergines, courgettes, paprika’s, pepers en van dat soort groenten veel in hun voedingspatroon hebben. Het specialisme van mijn studie is vooral in het Turks taalgebied gelegen. Daarom dacht ik dat het misschien interessant is om contact te zoeken met zadenkwekers in Turkije. Wellicht hebben zij zaden die ze niet meer kunnen verkopen, maar waar nog wel kiemkracht in zit? Dit waren zomaar wat ideeën, mocht u zich hier in kunnen vinden, dan ga ik graag voor uw project verder aan het werk! (Maria ROSEBOOM).
* Al de kinderen op school hebben een briefje meegekregen en op de schoolsite staat dezelfde tekst. Ik heb voor al de klassen schoendozen meegenomen om de zaadjes in te plaatsen. Gisteren heeft de directrice beloofd het te vragen aan de andere afdelingen. Een bio-leerkracht van de middenschool is bereid de zaden te verzamelen, hetzelfde zou ik willen voorstellen voor het atheneum. De plaatselijke streekkrant heeft me al beloofd te komen als je de zaden komt ophalen. (Linda VANDERHOEVEN – GO KEERBERGEN).
* Kommentaar van “Raffa” gevonden op de blog van Pietel:
http://www.pietel.be/archives/3092#comment-41104
“Mh, nobel initiatief (maar google ook eens Terracottem), maar weinig zinvol. De meeste vruchten die we hier in de handel kopen, zijn niet zaadvast. Je gaat op die manier minderwaardig materiaal kweken in eigenlijk dure opgewaardeerde grond“.
Mijn antwoord aan Raffa :
Het is juist dat de meeste vruchten die we in de handel kopen niet zaadvast zijn en dus kunnen de “topkwaliteiten” van die vruchten niet via de zaden doorgegeven worden. Het is dan ook niet onze bedoeling van kwaliteitsvruchten te gaan produceren in de Sahara. We willen echter wel aan mensen, die al 30 jaar in die vluchtelingenkampen leven zonder zelf enig vers voedsel te produceren, kansen bieden om in de pas aangelegde tuintjes wat verse vruchten te kweken. We hebben dat in 2006 uitgetest en het lukt. Zijn die vruchten wat kleiner en minder sappig dan bij ons, toch zijn de vluchtelingen zeer gelukkig met de nieuwe mogelijkheden. Daar gaat het bij ons om : solidariteit tonen door zaden die we toch weggooien ter beschiking te stellen. Ze zijn dan tenminste niet verplicht om dure zaden in Algerije te gaan kopen.
En wat die dure, opgewaardeerde grond betreft : zonder een of andere bodemverbeteraar moet men in de Sahara niet denken aan enige vorm van tuinbouw, tenzij in de oasen waar voldoende water is. Moet UNICEF dan die mensen in de kampen alle vers voedsel ontzeggen of mag gebruik gemaakt worden van bestaande technologieën om toch nieuwe kansen te creeëren? Die keuze is niet zo moeilijk, tenzij een andere “meer zinvolle” oplossing gevonden wordt. Die is mij voorlopig nog niet bekend.
* Met plezier en heel veel liefde geoogst. Veel succes ermee ! Volgend jaar doen we ons best om er weer op te sturen. (I. DECROCK – 8720 WAKKEN).
* Een kaartje van Zuster Veronik uit Ninove gekregen. Prachtig opschrift : “Bloemen bloeien waar ze ruimte krijgen, mensen ook !“. Met de ingezamelde zaden kunnen we samen een stukje woestijn tot bloei brengen, zodat de onherbergzame ruimte waarin de vluchtelingen nu leven een beetje oase wordt. Dank je wel, Zuster Veronik.
* Ik was heel verwonderd dat het zo simpel is om mensen te helpen om te overleven. Met heel veel plezier heb ik sindsdien mijn meloenpitjes gespoeld en gedroogd. Deze zend ik u al, maar ik zal het nog verder doen en hoop u hiermee te helpen. (C. AENDENBOOM – C. VAN REMOORTER – 2050 ANTWERPEN L.O.).
* Ik vind uw initiatief gewoon prachtig! Jammer dat men dit ook niet kan doen met andere dingen. Het is zo eenvoudig, “wegwerpspullen” te recupereren om anderen er beter te laten van worden! (C. VAN HOLEWINCKEL – ).
* We vinden het ronduit een schitterend idee: m’n zoon die bio ing. studeert (nu 2de jaar) was al met ‘t idee bezig dat het toch mogelijk moest zijn op een of andere manier de voeding bij de plaaselijke bevolking tot groei te brengen, ook op onvruchtbare gronden door er wat verbetering bij aan te brengen. Wij steunen daarom dit project van harte en hopen dat er veel mensen deze actie steunen, want tenslotte is het een kleine moeite voor grote verwachtingen. Eens de plaatselijke bevolking ginder deze eenvoudig te bieden hulp krijgt, kan toch minstens al een deel van de hongersnood gelenigd worden. Een dikke proficiat. Ik maak reclame op school. Zo leren ook kinderen actief hun steentje bij te dragen om de hongersnood te verzachten. Joke VAN SIMAEY – ).
* Met veel sympathie las ik in de pers over uw actie “Zaden voor Leven”. Het concept is bijna briljant in zijn eenvoud. Mensen worden bij de actie betrokken aangezien ze iets kunnen “doen” (heel simpel : zaadjes drogen) en het kost hen niks (behalve dan de postzegel). Toch had ik één kritische vraag. U weet ongetwijfeld net zo goed als ik dat de rassen van de meeste gewassen waarvan u zaad inzamelt hybrides zijn. Wat is dan het resultaat als de zaden in Algerije uitgezaaid worden? Begrijp me niet verkeerd: ik vind uw initiatief lovenswaardig. En ongetwijfeld is dit ingezamelde zaad beter dan helemaal geen zaad. Eigenlijk wil ik graag mijn medewerking aanbieden. Als praktijkonderzoeker en voorlichter groenteteelt kan ik me misschien nuttig maken bij de uitbouw van de moestuintjes in Algerije. Mijn beroepsactiviteiten hebben uiteraard enkel te maken met professionele tuinders, maar daarnaast schrijf ik ook teksten voor volkstuinmagazine en geef ik een pak voordrachten aan volkstuinders. Het fenomeen moestuin is me dan ook niet vreemd. (K. CORNELISSEN – KRUISHOUTEM).
* Super initiatief!!! Groetjes en veel plezier met het aanleggen van deze levensnoodzakelijke tuinen!!! (Machteld Priëls <tille_ke@hotmail.com>).
* Ik vind uw initiatief ongelofelijk fantastisch. (C. ALESSI – 9880 GAVERE).
* Ik verwacht geen kaartje terug, zoals de vorige keer, daar u wel genoeg ander werk hebt. Goede reis. (D. POPPE-DEMULDER – 9040 ST. AMANDSBERG).
* Ik ben het volledig met u eens. De beste manier om mensen te helpen is ze te leren in hun eigen behoefte te voorzien. Good luck. Ik stuur nog wel zaadjes (misschien heb je er nu reeds teveel).
* Toen we uw oproep op Radio 1 hoorden, waren we dadelijk enthousiast om je sympathieke project te ondersteunen met ons klein bedrifje. Met vier collega’s hebben we een eerste Postpacje gevuld. We vinden het een fantastisch initiatief en moedigen ook vrienden en familie aan om mee te sparen. We begrijpendat niet elk zaadje zal uitgroeien tot een volwaardige plant, maar al komt er van ons doosje maar 1 pompoen, 1 paprika, 1 meloen …. voort, dan is het de kleine moeite zeker al waard geweest. (Anneke, Anneleen, Tine en Koen van ADVISON bvba – 1560 HOEILAART).
* Nog niet zolang geleden vernomen (van Lut en Filip NUYTTENS) datje weer iets fantastisch op poten hebt gezet om onze minderbedeelde medemens te helpen. ……………. het is dan ook een heel eenvousig maar efficiënt idee : echt iets voor jou om daarop te komen. We wensen je een aangenaam en vooral VRUCHTBAAR bezoek, en wensen je alle succes. …………. Nogmaals proficiat, de wereld zou er beter uitzien, moesten meer mensn zoals jij denken en vooral doen ! P. en M. MALISSE – 3910 NEERPELT).
* Een Chinees gezegde : “Als de grote tak niet beweegt, komen de kleine takken ook niet in beweging” – toegezonden door Y. COOLS – 2490 BALEN.
* Het krantenartikel met uw adress mocht ik uithangen op mijn werk, en ik hoop dat er veel positieve reacties zullen komen, zowel van de colloega’s als van patiënten die geïnteresseerd zijn om in te zamelen. (Deceuninck Myriam, ergotherapeute – 8500 KORTRIJK).
* Er moesten meer mensen zijn zoals jij – PROFICIAT ! Wat enkele zaadjes zoal kunnen doen ! (Familie BINON uit BLANDEN).
* Bravo ! U bent een echte held ! (Marina).
* Dit is een project dat de moeite waard is om te steunen. Meestal draait het om geld en wat wordt er allemaal mee gedaan. Dat weet niemand. Veel succes met uw projecten. (DEN HAESE-STULENS Ida – 3009 WINKSELE).
* In de ZOZ heb ik het artikel over het schenken van zaden gelezen. Wat een goed idee ! En zo heb ik bij het koken van de volgende pompoensoep meteen de zaadjes opzij gezet … Ik wil u er ook alvast voor bedanken dat u ervoor zult zorgen dat ze op de plek terechtkomen waar ze nodig zijn. Zo mooi, dat je met een paar zaadjes een verschil kunt maken in een ander zijn leven. (Karin FLÜCKIGER – NL 3022 NH ROTTERDAM).
* Wat een geweldig initiatief. Ik werk er héél graag aan mee. (Ria REYMAN – NL 3264 XH NIEUW BEYERLAND).
* Hopelijk komen deze zaden ook nog van pas. Als ze niet goed zijn, strooit u ze maar ergens in de berm als verrassing voor uw buren. (Gerarda LAMERICHS).
* N.a.v. uw oproep via het internet, heb ik onze school voor buitengewoon secundair onderwijs warm gemaakt voor uw project. Aangezien wij hier over een afdeling grootkeuken beschikken, was het voor ons een kleine moeite om tijdens de praktijklessen de groentezaden te sparen. De leerlingen worden ook tijdens de ASV-lessen gesensibiliseerd over de honger en de armoede, die er heerst in deze vluchtelingenkampen en leren dat zij ook op een andere manier kunnen helpen zonder zoals meestal een financiële bijdrage te leveren. Dit is zeer belangrijk vermits er ook een aantal leerlingen tussen zitten, die het thuis niet breed hebben. (Juanita van DAM, Kinesiste School SIBSO Ertbrugge – 2100 DEURNE).
* Wat u doet, is echt iets naar m’n zin (E. CROMBEEN – NL 4587 CE KLOOSTERZANDE).
* Niet alleen is het een gezonder en financieel ‘veiliger’ initiatief, het is ook een manier waarop mensen met weinig geld een zinvolle bijdrage kunnen leveren, iets wat mensen echt helpt op weg naar zelfstandigheid. (Jolke de MOEL – <jolke@hotmail.com>).
* Wij zijn een vegetarisch pension met biologische groentetuin en op zo’n oproep als de uwe heb ik gewacht. Een heel goede actie ! Iets voor elk jaar om te doen. Mocht u het nog eens organiseren, horen we dit graag. Nu zette ik heel toevallig de TV aan op het ogenblik van uw oproep. (Gisa de MITTER – NL 6305 BD SCHIN OP GEUL – Nederland).
* Dag Ketnet Rappers, Mijn zus en ik hebben geprobeerd veel zaden te verzamelen voor de ontwikkelingslanden, om daar zelf een groentetuin aan te leggen. Hopelijk kunnen wij ze daarbij helpen, dat ze niet sterven van de honger, maar dat ze te eten hebben. Het is alleen gelukt om paprikazaden te verzamelen. Dus veel geluk bij het opsturen. (Cyril en Danielle CAUWELIER – 8970 RENINGELST).
* Hallo wrappers ! Ik heb gehoord van zaden voor het leven. En ik heb wat pompoenzaden bij ! Veel succes met de actie ! (Andries HAESWOERS – 3520 ZONHOVEN).
![]()
(Klik op de foto om te vergroten)
Mooi begeleidend kaartje van Andries (deel van een kaart van 11.11.11. / Omdat honger ‘n onrecht is / Indiaanse kinderen in Saraguro – Equador / Foto uit de Derde-Wereldkalender 1983).
* Ik hoop ook nog toekomst als wij zijn verwend. Dat kan je van hen niet zeggen. Daarom heb ik ook die pompoenpitten gestuurd en ketnet is cool dat ze voor de arme mensen ook denken want andere zenders doen dat zeker niet. Ketnet is cool ! PS : Komen er nog nieuwe programmas op Ketnet ? Zouden jullie aub een briefje terug sturen met het antwoord ? (Rosien DE ROOVER – 9160 LOKEREN).
* Een schitterend kaartje van Levi NOENINCKX uit 2060 ANTWERPEN gericht aan KETNET :
![]()
(Klik op de kaart om te vergroten)
Ook de 7-jarige Levi vindt ketnet cool ! Hij heeft natuurlijk enkele favoriete programma’s en is zo vriendelijk er een pakje snoep aan toe te voegen voor Kobe, die zo graag snoep lust. Zou Ketnet de tekening van Levi aan de Ketnetbende al op TV getoond hebben tussen 17 en 18 uur ? Misschien heeft hij ze toch gemist, maar dan staat ze hieronder wel lekker op de computer. Toch ook goed, Levi ?
![]()
(Klik op de tekening om ze te vergroten)
* Als uw beschermelingen deze pitten planten, dan zullen ze uit de nieuwe oogst pompoenen en uit de daaropvolgende na enkele seizoenen voldoende pitten kunnen halen om er half Afrika mede te bedekken (Roland DEVISSCHER uit 8400 OOSTENDE).
* Ik deed een oproep in het personeelsblad van het Algemeen Ziekenhuis St. Dimpna te Geel. En kijk, de pitten stromen toe. Het is nu nog de kunst om de zaak actueel te houden. (Chris TIMMERMANS – 2440 GEEL)
* Bij deze zend ik u mijn overschot aan zaden toe. Ze zijn van de eerste tot de laatste gewonnen uit zelgekweekte groenten en vruchten…. Toen ik de zaadjes inpakte, kwam ik op het feit dat dit nu echte zaadjes voor het leven zijn en dat u inderdaad puur leven laat zaaien door uw project. (Sam POPPE – 9240 ZELE).